زندگی

چطور با لج‌بازی های همسرمان كنار بياييم؟

لج‌بازي صفتي است كه اغلب ما آن را به يكديگر نسبت می‌دهيم و می‌گوییم همسر، دوست یا همکارمان لج‌باز است؛ چون دوست دارد همیشه مطابق میل خودش عمل کند و عجيب اينكه آن‌ها هم گاهي همين نظر را درباره ما دارند. البته اين طبيعي است كه هركس تصور کند خودش درست فكر می‌كند و حق دارد، ولي طبيعي هم نيست كه فكر كند ديگران اشتباه می‌كنند و بايد هميشه مطابق ميل او عمل شود.

اما با اين‌گونه افراد چگونه بايد رفتار كرد تا هم آن‌ها متوجه رفتار‌هاي ناشي از لج‌بازي خود بشوند و هم دیگر اين‌گونه رفتارها را تكرار نكنند. دراين‌خصوص با دكتر سيما قدرتي، روان‌شناس و مشاور، گفت‌وگو كرده‌ايم.

لج‌بازی چیست؟

لج‌بازي رفتاري است كه فرد لج‌باز با آن می‌خواهد به ديگران نشان دهد تصميمی‌ كه می‌گيرد و كاري كه می‌كند، درست است و احتمال اشتباهي از طرف او وجود ندارد و فقط اوست كه می‌تواند درست تصميم بگيرد. هر فردي ويژگي‌هاي خاصي دارد. اما بعضي افراد بيش‌ازحد بر اجراي تصميمات خود پافشاري می‌كنند. اين افراد معمولا افراد زودرنجي هستند كه اگر طرف مقابلشان بخواهد خلاف خواسته آن‌ها عمل كند، خيلي زود ناراحت می‌شوند و اغلب بيش‌ازحد حساسند. ولي به فكر طرف مقابل خود نيستند و توجهي به اين ندارند كه ممكن است خواسته‌هاي آنان با علايق ديگران مغايرت داشته باشد.

احترام به خواست يكديگر

همه ما دوست داريم كارها مطابق ميل ما پيش برود و كسي هم ما را وادار به انجام كار خاصي نكند. اما هركس به بعضي موضوعات خاص حساسيت دارد و ممكن است بخواهد بر آن‌ها پافشاري كند. اما افراد لج‌باز دوست دارند در اكثر مواقع و درمورد هر موضوعي بحث کنند، پیروز شوند و دیگران هم بپذیرند که حق با آن‌هاست.

 

بیشتر بدانید: نگرش‌هایی برای رسیدن به ازدواج موفق

 

به‌طوركلي لج‌بازي يك‌شبه به وجود نمی‌آید، بلکه براساس بررسی‌ها ریشه آن به دوران کودکی و معمولا دو تا سه‌سالگی برمی‌گردد، یعنی همان زمانی‌که کودک می‌آموزد استقلال از محیط و والدینش را تجربه کند، البته نه به‌طور کامل. درواقع او به‌تدريج با معناي واژه «نه» آشنا می‌شود و می‌تواند به والدين پاسخ منفي بدهد.

تقويت لج‌بازی

روان‌شناسان معتقدند لج‌بازي رفتاري تقويت‌شده است. يعني افراد در بچگي نشانه‌هايي از اين رفتار‌ها را دارند كه در بعضي‌ها باقي می‌ماند و بعضي‌ها هم كم‌كم آن را كنار می‌گذارند. البته از روي ميزان لج‌بازي افراد می‌توان دریافت که این صفت جنبه ژنتیکی هم دارد یا خیر؛ برای مثال اختلالی با نام «اختلال لج‌بازي مقابله‌اي» وجود دارد که در اين نوع لج‌بازي، افراد به‌طور افراطي لج‌بازي مي‌كنند و فرد حالات خصمانه، منفي‌گرايانه و ستيزه‌جويانه‌اي دارد كه خيلي هم طول نمی‌كشد. ولي براي ديگران آزار‌دهنده است.

بیشتر بخوانید: با نوجوان لجباز چگونه رفتار کنیم؟

 

بعضي افراد نيز از زمان نوجواني بيش‌ازحد لج‌بازي می‌كنند و اغلب با اطرافيان مخالفند و هميشه مي‌خواهند حرف خودشان را پيش ببرند و حتي گاهي با برخورد فیزیکی، به خودشان و ديگران آسيب می‌رسانند. وقتي به اين‌ رفتار‌ها به هر دليلي پاسخ مثبت داده می‌شود و والدين سعي در اصلاح آن‌ها نمی‌كنند، این رفتار كم‌كم در افراد نهادينه می‌شود و بنابراین آنان در آينده در ارتباطات مهم خود با لج‌بازي می‌خواهند همان رفتارهاي گذشته خود را ادامه دهند.

تشويق رفتارهای مناسب

لج‌بازي يا هر صفت آزار‌دهنده ديگري نمی‌تواند در فرد باقي بماند؛ پس فراموش نكنيم اگر محيط و اطرافيان به اين‌ صفات بيش‌ازحد ميدان ندهند، آن‌ها هرگز اجازه پيشرفت و تقويت پيدا نخواهند كرد، به‌شرطی‌که سعی کنیم به‌جاي تقویت این رفتارها، رفتارهای درست و مناسب را جایگزینشان کنیم.

خيلي اوقات هم خود والدین باعث مي‌شوند فرزندانشان لج‌باز شوند؛ مثلا وقتي كودك می‌تواند با جيغ‌زدن، ناراحتي و پايكوبي به خواسته‌هاي خود برسد، مسلما به این رفتارها ادامه خواهد داد.

واكنش‌های مناسب

بهترين واكنش نسبت به لج‌بازي‌هاي كودكان، توجه مثبت نشان‌ ندادن به آن ایت؛ چراکه تنها دراین‌صورت است که آنان متوجه می‌شوند راه درستی را برای رسیدن به اهداف خود انتخاب نکرده‌اند؛ ضمن اينكه حتما بايد ريشه‌هاي لج‌بازي آن‌ها پيدا شود؛ یعنی باید ديد كودكان كجاها بيشتر لج‌بازي می‌كنند و هدف و دلیل عمده‌شان از این کار رفتار چیست؟

مثلا بعضي بچه‌ها هنگام گرسنگي، بيماري یا وقتي خوابشان می‌آيد و يا هنگامی‌كه والدينشان سر كار می‌روند، شروع به لج‌بازي بيش از اندازه می‌كنند؛ پس در ابتدا اولویت با شناخت عامل لج‌بازی است و بعد هم درصورت کشف آن، عامل موردنظر باید ازبین برود؛ مثلا نگذاريم كودك بيش‌ازحد گرسنه بماند يا ساعات استراحتش كم شود. ولي اگر نتوانيم علت خاصي را براي آن پیدا کنیم، بايد كاملا قاطعانه و صريح، به كودك فرصت بدهيم تا درست رفتار كند.

 

بیشتر بدانید: باورهای غلط در ازدواج

لج‌بازی در ارتباط

افراد لج‌باز معمولا فكر می‌كنند خودشان بهتر از ديگران فكر می‌كنند؛ بنابراین بهتر است همه مطابق ميل آنان رفتار كنند. اين نوع لج‌بازي‌ها وقتي وارد رابطه می‌شود، مشكلاتي در ارتباط به وجود می‌آورد؛ زيرا ممكن است وقتي در ارتباط، طرف مقابل با او مخالفت كند، نتواند آن را بپذيرد و به‌مرور نسبت به وی بي‌علاقه شود. در اين‌گونه ارتباطات، نخستين چيزي كه به همسران افراد لج‌باز توصيه می‌شود، اين است كه در دور باطل بازي اين‌گونه افراد نيفتند؛ يعني مثلا وقتي فرد لج‌باز با همسرش لج‌بازي و بد رفتاري می‌كند، طرف مقابل این کار را تکرار نکند؛ چون اين كار باعث تشديد لج‌بازي می‌شود و می‌تواند مذاكره‌اي كاملا معمولي را به صحنه جنگ قدرت تبديل كند. البته یادمان باشد سكوت درمقابل فرد لج‌باز به معناي پذيرش حرف‌هاي او نيست، بلكه حفظ آرامش، بهترين پاسخ براي افراد لج‌باز است. البته لج‌بازي در بزرگ‌سالان هم اغلب برای گرفتن توجه بيشتر از اطرافيان است.

ريشه‌يابی لج‌بازی

بعد از برقرار‌ي آرامش بايد سعی کنیم علت بروز لج‌بازی را بیابیم تا درحد معقولی بتوانیم نیازهای طرف مقابل را برطرف کنیم و خودمان ه8م کمتر آسیب ببینیم. البته گاهي خواسته افراد لج‌باز، خواسته‌اي نامعقول نيست؛ بلكه روششان، روش درستي نيست. در چنين مواردي ما می‌توانيم توجه لازم را به فرد بدهيم و نیز زاويه ديد خود را هم نسبت به موضوع عوض كنيم؛ مثلا اگر كسي می‌گويد بايد سفرمان را لغو كنيم، قبل از هر عكس‌العملی خواسته‌ او را به‌دقت بررسي كنيم و اگر منطقی بود، با او موافقت كنيم. ولي حتما از او هم بخواهيم به روش بهتري خواسته خود را مطرح کند. بهتر است فرد لج‌باز بداند اين، نوعِ رفتار او نيست كه ما را متقاعد می‌كند مطابق ميل او رفتار كنيم، بلكه خود ما هم با نظر او موافق بوده‌ایم.

مخالفت با لج‌بازها

گاهي پيش می‌آيد كه نظر ما با افراد يك‌دنده مطابق نيست. البته بهتر است اصلاحات را قدم‌به‌قدم پيش ببريم؛ يعني در جاهايي كه فرد لج‌باز نقطه‌ضعف دارد و بيش‌ازحد لج‌بازي می‌كند، با او مخالفتي نكنيم. ولي در مواردي غير از آن می‌توانيم نظر خود را مطرح كنيم؛ يعني نبايد هميشه فرد لج‌باز حرف خود را پيش ببرد؛ البته حتما بايد خيلي با آرامش نظر بدهيم. ولي اگر متوجه شديم كه او اصلا توجهي به خواست ما ندارد؛ بايد زمان مناسب ديگري را پيدا كنيم. شما می‌توانيد زماني را به مطرح‌كردن پيشنهادهاي خود اختصاص دهيد و از همسرتان بخواهيد همان‌گونه كه شما به خواسته‌هاي او توجه می‌كنيد، او نيز اين وقت را در اختيار شما قرار دهد.

بهتر است ياد بگيريد با شنيدن نظر ديگران، مخالفت خود را به‌طور علني و با عصبانيت اعلام نكنيد، بلكه به خود اطمينان دهيد كه حرف‌هاي او را گوش داده‌ايد و حتما درباره آن‌ها فكر می‌كنيد. ضمن اينكه دلايل موافقت و مخالفت خود را هم توضيح می‌دهيد تا فرد لج‌باز بداند عنادي در كار نيست.

ما حتما بايد به يكديگر خاطرنشان كنيم كه چون زندگي مشترك داريم به خواسته‌هاي هر دو نفر بايد توجه شود. اگر هم كسي بخواهد نظر خود را پيش برد حتما بايد به او متذكر شويم بهتر است هركس در زمينه‌اي كه شايسته‌تر است، نظرش را براي ديگري توضيح دهد. اما در پايان، هر دو بايد با هم تصميم بگيرند

یک فکر در مورد “چطور با لج‌بازی های همسرمان كنار بياييم؟

  1. Saeed گفت:

    گاهی لجبازی با استقلال فردی توی رابطه قاطی میشه ، و این تشخیصش خیلی سخته

    1. movafaghiat گفت:

      بله ولی اون هم راه تفکیک داره

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

code