استرس چگونه شما را قوی‌تر می‌کند؟

استرس چگونه شما را قوی‌تر می‌کند؟

سولماز فروتن

 

سال‌هاست که کارشناسان درباره خطرات استرس به شما هشدار می‌دهند که استرس خطر ابتلا به انواع اختلالات، از بیماری‌های قلبی گرفته تا افسردگی و سردرد را افزایش می‌دهد. اما اکنون اتفاق غیرمنتظره و شگفت‌انگیزی رخ داده است. تحقیقات جدید نشان می‌دهند اگر افراد به استرس به چشم یک نیروی مثبت نگاه کنند، می‌توانند از خودشان در برابر آسیب‌های ناشی از آن محافظت کنند، از آن درس بگیرند، رشد کنند و کامیاب باشند. «الیا کرام»، استاد روان‌شناسی دانشگاه استنفورد، می‌گوید: «واکنش جنگ و گریز برای حفظ ایمنی ما طراحی شده و کمک می‌کند نیازهای روزمره خود را مرتفع کنیم. در واقع استرس کمک می‌کند افراد سریع‌تر، قوی‌تر، پر‌انرژی‌تر و حتی مهربان‌تر شوند.»

 

 

 

فواید پنهان استرس

چندین سال پیش محققان آمریکایی با انتشار مقاله‌ای کارشناسان را وادار کردند درباره درک خود از این رفتار بیولوژیک انسانی تجدیدنظر کنند. در این تحقیق از حدود ۳۰‌ هزار نفر خواسته شد درباره تجربه یک سال گذشته خود صحبت کنند تا میزان تاثیر مخرب استرس روی سلامتی آن‌ها اندازه‌گیری شود. محققان با مقایسه پاسخ و واکنش افراد در مقابل آمار مرگ‌و‌میر دریافتند کسانی که استرس فوق‌العاده بالایی را تجربه کرده بودند و معتقد بودند استرس به‌شدت روی سلامتی‌شان تاثیر منفی گذاشته است، ۴۳‌ درصد بیشتر از سایرین به مرگ زودرس مبتلا شده بودند. اما افرادی که استرس بالا داشتند و به مضرات آن برای سلامتی اعتقادی نداشتند، کمتر به مرگ‌و‌میر مبتلا شدند؛ حتی کمتر از افرادی که گفته بودند در زندگی استرس کمی را تجربه کرده‌اند!

 

 

 

چرا استرس برای ما خوب است و چگونه در این زمینه مهارت کسب کنیم؟

در واقع این افراد استرس را برای سلامتی خود مفید می‌دانستند. مطالعات دیگر نیز تاثیر مثبت استرس روی سلامتی را تایید می‌کنند. محققان می‌گویند استرس می‌تواند سیستم ایمنی را واقعا تقویت کند. ظرف ۱۵ دقیقه پس از وقوع یک رویداد استرس‌زا، بدن سلول‌های مبارز را در جریان خون بسیج می‌کند تا در سرتاسر بدن گردش پیدا کنند و واکنش قدرتمند سیستم ایمنی را افزایش دهند. همین واکنش سیستم ایمنی است که کمک می‌کند با یک سرماخوردگی یا عفونت تشدید‌شده توسط استرس، مقابله کنید.

چگونه ذهنیت خود را درباره استرس تغییر دهید

الیا کرام مراحل زیر را جهت تجدیدنظر درباره رابطه خودتان با استرس پیشنهاد می‌کند:

  • استرس خود را بشناسید: فهرستی از کارهای مخربی که وقتی تحت‌فشار قرار می‌گیرید، انجام می‌دهید، تهیه کنید. مثلا برای انجام کاری، امروز و فردا می‌کنید یا به یخچال هجوم می‌برید. دفعه بعد که درگیر یکی از این کارها شدید، این فهرست مانند یک محرک کمک می‌کند سر دربیاورید چه اتفاقی در جریان است. در این لحظه با گفتن جملاتی مانند «من استرس دارم، چون خیلی کار روی سرم ریخته که باید در مدت زمان کوتاهی تمامش کنم»، به استرس خود اسم بدهید. متوجه باشید که استرس در این حالت، فعالیت مغزی شما را از حالت خودکار و احساسی (در آمیگدال که مرکز ترس مغز است)، به مناطق خودآگاه و اندیشمند منتقل می‌کند. به این ترتیب احساس اختیار و کنترل بیشتری خواهید داشت.
  • از استرس استقبال کنید: محققان می‌گویند پرهیز از استرس می‌تواند اضطراب و نگرانی شما را افزایش دهد. در عوض بدانید که هر چقدر استرس بیشتری داشته باشید، بیشتر به موقعیت موردنظر اهمیت می‌دهید و تلاش می‌کنید مشکلات و ارزش‌هایی را که به خطر افتاده‌اند، شناسایی کنید. استقبال از استرس زمانی که آن را با یک معنای عمیق در زندگی خود ارتباط دهید، آسان‌تر می‌شود. همچنین سودمند است که برخی از احساسات خود را به‌صورت آگاهانه بازسازی کنید؛ مثلا دلشوره قبل از سخنرانی را به شکل یک هیجان ببینید نه استرس تا بتوانید اعتماد‌به‌نفس و عملکرد خود را تقویت کنید.
  • از استرس استفاده کنید: به این فکر کنید که آیا واکنش شما نسبت به استرس علیه خودتان عمل می‌کند یا کمک می‌کند به اهدافتان برسید. اگر بابت دعوت‌نشدن به یک مهمانی غصه می‌خورید، بدانید که این نشانه اهمیت روابط اجتماعی برای شماست؛ پس به‌جای اینکه از دوستان خود بابت کنار‌گذاشتن خودتان فاصله بگیرید، با یکی از دوستان صمیمی خود تماس بگیرید و قرار شام بگذارید. با درک اینکه اصلا چرا استرس گرفته‌اید، می‌توانید انرژی آن را روی سعی و تلاش برای رسیدن به هدف متمرکز کنید.

استرس چگونه سیستم ایمنی را تقویت یا سرکوب می‌کند؟

غده هیپوفیز زیر فشار استرس، مخصوصا در تقابل‌های آزاردهنده اجتماعی، اکسی‌توسین ترشح می‌کند. این هورمون «مولکول اخلاق» نامیده می‌شود، چون احساس همدردی را برمی‌انگیزد، پیوندهای اجتماعی را مستحکم می‌کند و در اوج لحظات استرس‌زا، کار خارق‌العاده‌ای انجام می‌دهد و فرد را وادار به طلب کمک از دیگران می‌کند. ارتباط با دوستان یکی از سودمندترین کارهایی است که می‌توانید انجام دهید و این استراتژی قدرتمندی برای افزایش مقاومت شما در برابر استرس است. پیوند با اعضای خانواده و دوستان به محافظت از شما در بدبختی‌های زندگی کمک می‌کند و زمانی که با استرس مواجه می‌شوید، پیوندهای خود را عمیق‌تر کرده و قوی‌تر می‌شوید. حتی کورتیزول، هورمونی که در مواجهه با استرس طولانی‌مدت ترشح می‌شود و می‌تواند به سلامتی آسیب برساند، به افراد کمک می‌کند از یک آسیب روحی بزرگ مانند سانحه رانندگی رها شوند و به زندگی برگردند. تحقیق روی افرادی که یک فاجعه را تجربه کرده‌اند، نشان می‌دهد کسانی که واکنش محکم‌تری نسبت به استرس داشته‌اند و کورتیزول بیشتری در بدنشان ترشح شده، بهبودی موثرتری دارند. ما معمولا گمان نمی‌کنیم واکنش استرس مفید باشد، اما به روش‌های گوناگون، استرس بهترین رفیق روزهای سخت شماست.

وقتی استرس جدی‌تر می‌شود…

از ناراحتی‌های روزمره که بگذریم، حتی استرس‌های شدیدتر مانند تشخیص سرطان، طلاق یا مرگ یکی از عزیزان، می‌توانند منجر به رشد پس از یک فاجعه شوند؛ اگرچه عواقب منفی نیز در پی دارند. بسیاری از مضرترین عواقب استرس مانند التهاب مزمن، پرخوری و اختلال حافظه زمانی اتفاق می‌افتند که کورتیزول به مدت زمان طولانی در سطح بالا باقی می‌ماند؛ مانند آنچه پس از یک آسیب روانی رخ می‌دهد.

اما از لحاظ روانی، قصه چیز دیگری است. بسیاری از کسانی که با مشکلات دست‌و‌پنجه نرم می‌کنند، در واقع در حال تجربه رشد پس از فاجعه هستند که در آن غم به‌عنوان سکوی پرش به سوی تغییرات مثبت زندگی عمل می‌کند.

حداقل نیمی یا شاید دو‌سوم افرادی که در زندگی خود فاجعه‌ای را از سر گذرانده‌اند، از بروز رشد فردی و تغییرات مثبت پس از آن گزارش می‌دهند؛ البته معنایش این نیست که اگر با مانع وحشتناکی مواجه شدید، باید از تحمل آن خشنود باشید، اما کسانی که خودشان می‌خواهند با مشکلات روبه‌رو شوند، به‌جای اینکه از آن‌ها فرار کرده یا نادیده‌شان بگیرند، به احتمال زیاد به احساس هدفمندی، معنای عمیق یا روابط مستحکم با عزیزان خود دست پیدا می‌کنند.

مشکلات را مثبت ببینید

وقتی کسی که از صحبت‌کردن در جمع بیزار است، مجبور می‌شود سخنرانی کند، واکنش معمول استرسی او افزایش ضربان قلب و انقباض عروق خونی است و به همین علت استرس با بروز بیماری‌های قلبی و عروقی همراه است. اما اگر همان فرد بتواند استرس خود را احساسی سالم و سودمند بداند، مثلا به آن به چشم منبع انرژی برای افزایش تمرکز و سخنرانی قدرتمند نگاه کند، عروق خونی در وضعیت آرام به سر خواهند برد. برای مردم کار ساده‌ای نیست که نگرش خود را نسبت به استرس تغییر دهند، اما ارزش امتحان‌کردن را دارد.

از جنبه فیزیولوژیک، ترکیب افزایش ضربان قلب و آرامش عروق خونی بسیار شبیه به احساس توأمان شادی و شهامت است و این تغییر می‌تواند تاثیر مثبتی بر سلامتی قلب و عروق بگذارد. افرادی که می‌توانند طرز فکر «استرس خوب است» را داشته باشند، احساسات مثبت بیشتری را خلق می‌کنند، چون دیگر غصه استرس‌گرفتن خود را نمی‌خورند.

باور اینکه استرس مفید است، حقیقت موقعیتی را که در آن قرار گرفته‌اید، تغییر نمی‌دهد. شما هنوز هم مشکل مالی دارید و همسرتان همچنان بیمار است، اما احساس امیدواری و اعتماد‌به‌نفس بیشتری خواهید داشت و این احساسات مثبت می‌توانند تا حد زیادی به حفظ انگیزه شما و تغییر وضعیت سلامتی‌تان در جهت مثبت کمک کنند.

اگر می‌خواهید از آخرین و محبوب‌ترین مقالات ما در ایمیل خود مطلع شوید، همین الان ایمیل خود را در کادر زیر وارد کنید

پس از کلیک بر روی اشتراک لطفا صندوق ورودی یا بخش اسپم ایمیل خود را چک کنید

تعداد علاقه‌مندانی که تاکنون عضو خبرنامه ما شده‌اند

۲۴

مقاله های مرتبط :

دیدگاه خود را بیان کنید :

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

code

۱ دیدگاه برای این مطلب ثبت شده است

  1. بابک
    ۱۰:۴۹ ۱۳۹۸/۰۶/۰۳

    سپاسگزارم