زندگی

عوارض و نشانه‌های استرس مزمن و نحوه غلبه بر آن

استرس مزمن

استرس مزمن

 

عوارض استرس مزمن بیش از آنچه فکر کنید جدی و آسیب زننده است. اعتیاد، بیماری‌­های قلبی-عروقی، اختلال در سیستم گوارش و مغز و … از جمله این عوارض هستند.

به همین دلیل مقابله با استرس و مدیریت به موقع آن اهمیت بسیاری دارد. برای این کار بهتر است در رژیم غذایی خود تغذیه سالم داشته باشید، بیشتر ورزش کنید، از تکنیک­‌های آرام­‌سازی کمک بگیرید، به اندازه کافی بخوابید و …

 

عوارض استرس مزمن بر بدن: سبک زندگی­تان را تغییر دهید

امروزه استرس را می­‌توان همراه همیشگی اغلب افراد دانست. اما شاید اگر می­‌دانستید عوارض استرس مزمن بر بدن چقدر جدی است، بیشتر تلاش می­‌کردید تا از شر این همراه آسیب زننده خلاص شوید.

تا به حال شده است احساس کنید کارهای زیادی برای انجام دادن دارید؟ حس کنید هیچ­گاه نمی‌­توانید آرامش داشته باشید و همیشه عصبی و مضطرب هستید. به تمام این موارد خستگی زیاد را هم اضافه کنید.

این‌­ها نشان می­‌دهند، شما نیز مانند درصد بسیاری از افراد جامعه درگیر استرس هستید. اگر نتوانید استرس و اضطراب خود را به خوبی مدیریت کنید، مجبور خواهید بود برای طولانی مدت با آن زندگی کنید و پس از مدتی کم­ کم با عوارض استرس مزمن روبرو خواهید شد.

در این مطلب همراه ما باشید تا با مفهوم استرس و پیامدهای استرس طولانی مدت آشنا شویم. در نهایت در کنار یکدیگر راه حل این مشکل را پیدا خواهیم کرد.

 

آشنایی با مفهوم دقیق استرس

استرس در واقع واکنش طبیعی بدن در برابر موقعیت­‌هایی است که برای شما احساس تهدید، ناراحتی یا عدم تعادل به همراه دارند. با این حساب این واکنش بدن که به “جنگ یا گریز” نیز شناخته می­‌شود، به خودی خود نباید بد باشد زیرا برای محافظت از شما رخ می‌­دهد.

در واقع از یک جایی به بعد این عامل محافظت کننده نه تنها دیگر کمکی به شما نمی‌­کند بلکه بر وضعیت سلامتی، عملکرد، خلق و خو و روابط شما نیز تأثیر نامطلوب می­گذارد.

از این نقطه به بعد اگر استرس مدیریت نشود، مزمن خواهد شد و عوارض استرس مزمن کم­کم خود را نشان می­‌دهند.

 

آشنایی با عوارض استرس مزمن

اجازه بدهید در این مرحله شما را با انواع عوارض ساده و پیچیده استرس آشنا سازیم تا به این ترتیب دلایل محکم­تری برای درمان استرس خود داشته باشید.

 

1. اختلال سیستم عصبی

استرس مزمن عملکرد سیستم عصبی شما را دچار اختلال می­‌کند. زیرا هنگامی که به طور مداوم استرس دارید، سیستم عصبی باید همیشه و در هر لحظه آماده برای مقابله با خطر باشد.

 

2. اختلال در اشتها

پرخوری یا بی‌­اشتهایی یکی دیگر از عوارض استرس مزمن است که اگر جدی گرفته نشود به مشکلات شدیدتری منجر می­‌گردد. چاقی بیش از حد یا ضعف بدنی زیاد می­‌تواند از عوارض بعدی و ادامه­‌دار استرس باشد.

 

3. انزوا و گوشه گیری

انزوا و گوشه گیری نیز یکی از عوارض استرس شدید است. کسی که به استرس زیاد دچار می­‌شود ترجیح می‌­دهد خود را از اجتماع دور نگه دارد. به این ترتیب در برقراری ارتباط با دیگران دچار مشکل می­‌گردد، در محیط کار یا تحصیل عملکرد مناسبی ندارد و …

 

4.اعتیاد به الکل یا مواد مخدر

متأسفانه اعتیاد به الکل و یا مواد مخدر از جمله عوارض استرس مزمن است که به راحتی نمی­‌توان از آن خلاصی پیدا کرد.

 

5. مشکلات پوست و مو

یکی دیگر از پیامدهای رایج استرس، مشکلات مربوط به پوست و مو است. ریزش شدید و غیرمعمول موها، نازک شدن تارهای مو، مشکلات پوستی مانند اگزما و … مثال­‌هایی از این قبیل هستند.

 

6. عدم تمرکز

عدم تمرکز یکی دیگر از مشکلاتی است که افراد با استرس مداوم درگیر آن هستند. بدیهی است وقتی مغز تنش­‌های زیاد و دائمی را تجربه می­‌کند، توانایی تمرکز از دست می­‌رود.

برای افزایش تمرکز می‌توانید این مقاله را بخوانید.

7. اختلال خواب

اگر از آن دسته افرادی هستید که معمولاً استرس زیادی دارید، احتمالاً با مشکلات مربوط به خواب و اختلال خواب نیز دست و پنجه نرم می­‌کنید. خواب ناکافی یا بدون کیفیت از جمله عوارض استرس مزمن است که می­‌تواند به سادگی عملکرد روزانه و خلق و خوی شما را تحت تأثیر قرار دهد.

 

8. افسردگی

در میان افرادی که دچار استرس­ طولانی مدت هستند، افسردگی نیز بسیار شایع است که عدم توجه به آن می­‌تواند مشکلات دیگری نیز به همراه داشته باشد.

 

9. آسیب دندان و لثه

شاید جالب باشد بدانید استرس بر دندان‌­های شما نیز اثر می­‌گذارد. یکی از رفتارهای رایج در میان افراد پراسترس، جویدن ناخن­‌ها است که همین رفتار موجب آسیب به مینای دندان و پوسیدگی می‌­گردد.

همچنین بیماری­‌های لثه نیز ممکن است از عوارض استرس طولانی مدت باشند.

 

رابطه استرس و بیماری

متأسفانه عوارض استرس مزمن به همین جا ختم نمی­‌شود. اگر استرس خود را نادیده بگیرید و تلاشی برای مدیریت و کنترل آن نداشته باشید، باید خود را برای انواع بیماری­‌ها آماده کنید.

یکی دیگر از عوارض استرس و اضطراب نیز تشدید شدن بیماری­‌های قبلی شماست. به این ترتیب به نظر می­‌رسد استرس طولانی مدت قادر است تأثیرات مخرب زیادی بر وضعیت سلامتی شما داشته باشد که موارد زیر مثال­‌هایی در این مورد هستند:

 

1. بیماری­‌های سیستم گوارش

یکی از اولین تأثیرات و عوارض استرس مزمن مربوط به سیستم گوارش است. بسیاری از افراد هنگام قرارگیری در وضعیت استرس ­آور، دچار دل ­درد و اسهال می‌­شوند. در این مواقع هورمون­‌های استرس موجب افزایش ترشح اسید معده می‌­شوند و روده را نیز به تخلیه هر چه زودتر تحریک می­‌کنند.

این تخلیه سریع معده و روده باعث ایجاد درد و اسهال می‌­گردد. این هورمون­‌ها مشکلات دیگری نیز ایجاد می­‌کنند از جمله این که احتمال ابتلا به بیماری کرون که یک بیماری التهابی روده است را افزایش می‌­دهند.

 

2. بیماری­‌های سیستم قلبی-عروقی

یکی دیگر از عوارض استرس مزمن که باید جدی گرفته شود، ایجاد اختلال در سیستم قلب و عروق است. هورمون‌­های استرس موجب بالا رفتن تپش قلب و فشار خون می‌­شوند و همچنین سطح چربی خون را نیز افزایش می­‌دهند.

با افزایش سطح چربی و کلسترول خون، در ادامه تصلب شراین ایجاد می‌­شود و در نهایت احتمال سکته قلبی افزایش می‌­یابد.

 

3. مشکلات اسکلتی-عضلانی

استرس می­‌تواند باعث انقباض و سفت شدن عضلات شود. اسپاسم و گرفتگی عضلات که در بسیاری از افراد در قسمت گردن، شانه­‌ها یا کمر اتفاق می­‌افتد، یکی از رایج‌­ترین عوارض استرس مزمن بر بدن است.

گاهی این گرفتگی‌­ها در ادامه به بروز سردرد، میگرن و … نیز منجر می­‌گردند.

 

4. اختلال در سیستم تولید مثل

هورمون­‌های استرس اینجا نیز عوارضی به همراه دارند که هم در مردان و هم در زنان دیده می­‌شود. برای مثال استرس باعث اختلال در قاعدگی بانوان می­‌شود. به این صورت که درد زیادی دارند یا خون­ریزی بیش از حد معمول را تجربه می­‌کنند.

همچنین عفونت­‌های مکرر ناحیه واژن و یا یائسگی زودرس می‌­تواند حاصل استرس باشد. عوارض استرس مزمن در مردان می‌­تواند اختلال در نعوظ یا انزال زودرس باشد. کاهش میل جنسی و مشکلات ناباروری نیز یکی دیگر از تأثیرات استرس به شمار می­‌رود که در مردان و زنان دیده می­‌شود.

 

5. اختلال در عملکرد سیستم ایمنی بدن

سیستم ایمنی وظیفه دارد از شما محافظت کند. هنگامی که مدام در حالت استرس و اضطراب هستید، سیستم ایمنی اولویت را بر این می­‌گذارد که باید برای یک عامل آسیب‌­زا و خطرناک آماده باشد.

در این حالت ورود میکروب یا عفونت به بدن در اولویت سیستم ایمنی قرار نمی­‌گیرد. به همین دلیل است که یکی از عوارض استرس مزمن برای افرادی که همیشه مضطرب هستند، عفونت­‌های مکرر است.

گاهی یک سرماخوردگی ساده نیز برای افراد پراسترس تبدیل به یک چالش بزرگ می­‌شود.

 

 

عوارض استرس مزمن در مادران باردار

متأسفانه استرس و اضطراب شدید و مداوم نه تنها مادران باردار را دچار مشکل می­‌کند بلکه می­‌تواند به بروز مشکلاتی برای فرزندان آنان نیز بی‌انجامد. مادرانی که استرس زیادی دارند در معرض ابتلا به بیماری‌­هایی چون دیابت، بیماری­‌های قلبی و … قرار می­‌گیرند.

همچنین تحقیقات نشان می­‌دهد استرس زیاد در بانوان باردار احتمال زایمان زودرس و سقط جنین را افزایش می­‌دهد. تولد نوزاد با وزن کم و بیش ­فعالی در کودکان نیز مثال‌های دیگری برای عوارض استرس مزمن است.

 

چگونه به استرس­ خود پاسخ صحیح دهیم؟

حال که می‌­دانیم استرس مزمن چه عوارضی دارد، خوب است راهکارهای صحیح مواجهه با آن را نیز بیاموزیم. اتفاقات استرس­ زا جزئی از واقعیت زندگی ما و شما هستند. شاید نتوانید موقعیت یا اتفاق رخ داده را تغییر دهید اما می‌­توانید تأثیرات این اتفاقات را بر زندگی خود کنترل کنید.

در قدم اول باید بفهمید عامل استرس ­زای شما چیست و سپس برای مراقبت از جسم و روان خود در برابر عوارض استرس مزمن دست به کار شوید. موارد زیر می­‌توانند به شما در کنترل استرس کمک کنند:

1. تغذیه سالم

اول از همه تلاش کنید سبک تغذیه صحیح و سالمی را در پیش بگیرید. وجود خوراکی­‌هایی که حاوی مواد ضد اکسیدان هستند رژیم غذایی شما را سالم و پربار می­‌کند؛ خوراکی‌­هایی مانند انواع سبزیجات و میوه‌­ها، شکلات تیره، چای سبز و …

2. ورزش و خواب منظم

به طور منظم ورزش کنید و به اندازه کافی بخوابید. تغذیه ناسالم، کم­‌تحرکی و کم‌­خوابی، همگی شما را در شرایط نامطلوبی که هستید گیر می­‌اندازند و احتمال بروز هر یک از عوارض استرس مزمن را افزایش می­‌دهند.

اگر زمان زیادی برای ورزش کردن ندارید، می‌­توانید یک پیاده‌­روی کوتاه ­مدت را در برنامه روزانه خود بگنجانید.

3. یادگیری روش‌های ریلکسیشن

یک پیشنهاد عالی برای مدیریت استرس و جلوگیری از عوارض استرس مزمن این است که روش­‌های ریلکسیشن و آرام­ سازی را بیاموزید.

می‌­توانید از یوگا شروع کنید، تکنیک­‌های تنفس عمیق را یاد بگیرید یا به سراغ مدیتیشن بروید. مدیتیشن به شما کمک می‌­کند بر ذهن خود آگاه و مسلط باشید و به این ترتیب می­‌توانید بسیاری از افکار منفی و استرس زا را از خود دور کنید.

اگر با مدیتیشن آشنایی ندارید می‌توانید در مقاله آموزش مدیتیشن با حرکات آن آشنا شوید.

4.توجه به تفریحات

هر چقدر که زندگی شلوغ و پرمشغله‌­ای دارید، سعی کنید حتماً زمانی از روز را به تفریح اختصاص دهید. این تفریح می­‌تواند خواندن یک کتاب یا گوش دادن به یک قطعه موسیقی باشد.

5. حفظ روابط دوستانه

روابط دوستانه سالم می­‌تواند کمک بزرگی برای مقابله با استرس باشند.

6. کمک گرفتن از یک مشاور

خوب است قبل از این که درگیر عوارض استرس مزمن شوید، با یک مشاور یا روانشناس مورد اعتماد و با تجربه صحبت کنید.  بدون شک صحبت کردن درباره عوامل استرس و ناراحتی احساس بهتری به شما خواهد داد. علاوه بر این می‌­توانید از راهکارهای یک متخصص نیز بهره ببرید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

code